Tin tức

Nguyên nhân diễn biến ,kết cục của chiến tranh thế giới thứ nhất? 1914' 1918?

Nguyễn Thảo

Đã trả lời

Từ 1914-1918,thế giới đã phải trải qua một cuộc chiến tranh tàn khốc, hàng chục nước đã bị lôi cuốn vào vòng chiến,...

(Xem thêm)

Từ 1914-1918,thế giới đã phải trải qua một cuộc chiến tranh tàn khốc, hàng chục nước đã bị lôi cuốn vào vòng chiến, chủ yếu là các nước ở Châu Âu, gây nên những thiệt hai to lớn về người và của. Lịch sử gọi đó là cuộc chiến tranh thế giới thứ nhất. Vì đâu mà cuộc chiến tranh này lại xảy ra, hãy cùng tìm hiểu rõ hơn về nguyên nhân, diễn biến, và kết cục của cuộc chiến tranh này .

Nguyên nhân của chiến tranh

- Cuối TK XIX - đầu TK XX , kinh tế và chính trị của các nước chủ nghĩa tư bản phát triển không đều, đã làm thay đổi sâu sắc so sánh lực lượng giữa các nước đế quốc. Mâu thuẫn về vấn đề thuộc địa giữa các nước đế quốc "trẻ" ( Mĩ , Đức, Nhật Bản ) với đế quốc "già " ( Anh, Pháp) là điều không tránh khỏi và ngày càng trở nên gay gắt. Đức, Nhật , Mĩ ráo riết chuẩn bị kế hoạch chiến tranh, chiến lược bành trướng nhằm giành thuộc địa. Vì vậy, ngay từ cuối TK XIX - đầu TK XX, các cuộc chiến tranh giành thuộc địa đã nổ ra ở nhiều nơi.

  • 1894-1895, chiến tranh Trung- Nhật, Nhật thôn tính Triều Tiên, Mãn Châu, Đài Loan, Bành Hồ
  • 1898, chiến tranh Mĩ -Tây Ban Nha, Mĩ chiếm Philippin,Cu Ba,..
  • 1899-1902, chiến tranh Anh-Bô Ơ, Anh chiếm Nam Phi
  • 1904-1905, chiến Tranh Nga- Nhật, Nhật gạt Nga và thống trị Triều Tiên, Mãn Trâu, nam đảo Xa-kha-lin.

- Đầu TK XX , Châu Âu hình thành hai khối đế quốc quân sự đối đầu nhau

  • Phe Liên minh: năm 1882,Đức cùng Aó-Hung,I-ta-li-a thành lập liên minh tay ba. Năm 1915, I-ta-li-a rời khỏi Liên minh chống lại Đức
  • Phe Hiệp ước: Anh, Pháp, Nga nhân nhượng lẫn nhau và kí những bản hiệp ước tay đôi, Pháp-Nga năm 1890, Anh-Pháp năm 1904, Anh- Nga năm 1907

Cả hai khối đều ra sức chạy đưa vũ trang chuẩn bị chiến tranh chia lại thế giới. Chính mâu thuấn giữa các nước đế quốc về vấn đề thuộc địa, trước tiên là đế quóc Anh và đế quốc Đức là nguyên nhân cơ bản dẫn tới chiến tranh.

- Nguyên nhân trực tiếp : 28-6-1914 thái tử Áo-Hung bị một phần tử Xéc- bi ám sát tại Bô-xni-a. Đức, Aó chớp lấy cơ hội này để gây chiến tranh.

Diễn biến của chiến tranh

Giai đoạn thứ nhất ( 1914- 1916 )

- Ngày 28-7-1914 Áo-Hung tuyên chiến với Xéc-bi

- Ngày 1-8, Đức tuyên chiến với Nga, 3-8 tuyên chiến với Pháp

- Ngày 4-8, Anh tuyên chiến với Đức

Chiến tranh đế quốc bùng nổ và nhanh chóng lan rộng thành chiến tranh thế giới.

- Mở đầu chiến tranh , ở mặt trận phía Tây , đêm ngày 3-8-1914 quân Đức tràn vào nước bỉ, sau đó đánh thọc sang Pháp, chặn con đường ra biển không cho quân Anh sang tiếp viện, Pari bị uy hiếp, quân Pháp có nguy cơ bị tiêu diệt.

Giữa lúc đó ở mặt trận phía Đông, Nga tấn công vào Đông Phổ, buộc Đức phải điều quân từ mặt trận phía Tây về chống lại quân Nga, Pari được cứu nguy.

- Đầu tháng 9-1914, Pháp phản công giành thắng lợi trên sông Mác-nơ. Quân Anh đổ bộ lên lục địa Châu Âu.

Kế hoạch của Đức bị thất bại, quân của hai bên rút về cầm cự Từ Biển Bắc tới biên giới Thụy Sĩ.

- Năm 1915, ở mặt trận phía Đông, quân Đức cùng quân Aó -Hung tấn công quyết liệt, định đè bẹp Nga nhưng không đạt mục đích. Cuối năm, hai bên ở thế cầm cự trên mawtjtraanj dài 1200km, từ sông Đơ-nhi-ép tới vịnh Ri-ga.

- Năm 1916, Đức chuyển hướng hoạt động sang mặt trận phía Tây, mở cuộc tấn công Véc- đoong , nhằm tiêu diệt quân chủ lực Pháp. Cuộc chiến diễn ra quyết liệt,kéo dài từ tháng 2 đến tháng 12-1916, gây nhiều thiệt hại nhưng quân Đức vẫn thất bại,buộc phải rút lui.

 Đức, Aó-Hung chuyển sang thế phòng ngự ở cả hai mặt trận.

Giai đoạn thứ hai (1917 - 1918 )

 - Tháng 2-1917, giai cấp vô sản lãnh đạo nhân dân Nga tiến hành cuộc cách mạng dân chủ tư sản thành công. Chế độ Nga hoàng bị lật đổ, chính phủ lâm thời tư sản được thành lập, tiếp tục theo đuổi chiến tranh.

Đức sử dụng phương tiện chiến tranh tàu ngầm, gây cho Anh nhiều thiệt hại.

- Ngày 2-4-1917, Mĩ tuyên  chiến với Đức, sự tham chiến của Mĩ có lợi cho Anh, Pháp ,Nga.

Trong năm 1917, các cuộc phản công của phe Hiệp ước đều không thành công.

- Tháng 11-1917, Lê-nin và Đảng Bôn-sê-vích lãnh đạo cuộc cách cách mạng xã hội chủ nghĩa- cách mạng tháng Mười Nga thành công. Nhà nước Xô viết ra đời.

- Ngày 3-3-1918, chính phủ Xô viết kí hòa ước Bret-li-top  với Đức, Nga rút khỏi chiến tranh đế quốc.

-Đầu năm 1918, Đức mở liên tiếp nhiều cuộc tấn công Pháp, Pa-ri một lần nữa bị uy hiếp.

- Tháng 7-1918, Mĩ đổ bộ quân vào châu Âu, Pháp, Anh quay lại phản công mạnh mẽ quân Đức trên nhiều mặt trận.

- Từ cuối tháng 9-1918, quân Đức liên tiếp thất bại, bỏ chạy khỏi lãnh thổ Pháp, Bỉ. Các nước đồn minh Đức liên tiếp đầu hàng: Bun-ga-ri ( 29-9), Thổ Nhĩ Kì     ( 30-10 ), Aó –Hung (2-11).

- Ngày 3-10-1918. Đức đề nghị thương lượng vơi Mĩ nhưng không được chấp nhận.

- Ngày 9-11-1918, cách mạng bùng nổ ở Đức,  lật đổ nền quân chủ.

- Ngày 11-11-1918, Đức phải kí kiệp định đầu hàng không điều kiện. Chiến tranh thế giới kết thúc với sự thất bại hoàn toàn về phe Đức, Aó- Hung.

Kết cục chiến tranh thế giới.

Chiến tranh thế giới thứ nhất ( 1914-1918) là một cuộc chiến tranh phi nghĩa, thất bại thuộc về phe Liên minh. Gây thiệt hại nặng về người và của:

  • 1,5 tỷ người bị lôi vào cuộc chiến tranh, 10 triệu người chết, 20 triệu người bị thương
  • Nền kinh tế châu Âu bị kiệt quệ, các nước trở thành con nợ của Mĩ, nhiều thành phố, làng mạc, cầu cống, đường sá, nhà máy bị phá hủy...
  • Bên cạnh đó, thắng lợi của cuộc cách mạng tháng Mười Nga và sự thành lập nhà nước Xô Viết đánh dấu bước chuyển lớn trong cục diện chính trị thế giới.

Thời cổ đại có những quốc gia lớn nào ?

Linh Khánh Lê

Đã trả lời

Thời cổ đại là thời kì lịch sử đầu tiên của loài người cho đến trước thời trung đại. Thời

Thời cổ đại là thời kì lịch sử đầu tiên của loài người cho đến trước thời trung đại. Thời kì kết thúc của thời cổ đại là giai đoạn sụp đổ của đế quốc La Mã (khoảng năm 467 TCN). Thời cổ đại có những quốc gia lớn như sau:

- Quốc gia ở Phương Đông: Ai Cập, Lưỡng Hà, Ấn Độ, Trung Quốc

- Quốc gia ở Phương Tây: Hy Lạp và Rôma